teoria polityki kolokwium 1

legitymacja władzy

dana osoba, grupa lub ośrodek, który legalnie został wybrany na swoją role i spełnia obecne prawo

poziomy konfliktu

STRUKTURALNY biedni vs bogacu, BEHAWIORALNY POSTAWY SPOLECZNE I EMOCJE, PSYCHOLOGNICZNE cos co nie jest widoczne tylko w glowie

kategorie władzy

BEHAWIORALNA - wychodz z zachowan ludzi, TELEOLOGICZNA spełnia cele i zmienia rzeczywistosc, INSTRUMENTALNA wobec czego wladza sie trzyma np wojsko, STRUKTURALNA zwykli ludzi i rzad na tej podstawie sie tworzy porzad

jaką politykę przedstawiał Platon i Arystoteles

PLATON filozofowie rządzą, demokracja to zły system, był za hierarchią ARYSTOTELES panstwo ma sluzyc ludzią ustroj łączący demokarcje i arystrokracje (politeja)

elemanty konfliktu

1. strona konfilku 2. przedmiot konfliktu 3. sposób działania 4. konsekwecje

Funkcja behawioralana

1. badania ludzkich zachowań 2. jak wpływa władza na ludzi 3. stosuje się ankiety 4. obserwacja nowych regularnosci w zachowaniu

funkcjonalne ujęcie polityki

1. badana jat dynamika grupy 2. społeczeństwo jest jednym żywym organem 3. wychwycanie mechanizmów

norma prawna i polityczna

Norma prawna – zapisana w prawie, jej złamanie grozi karą prawną. Norma polityczna – dotyczy życia politycznego, często niepisana, jej złamanie grozi karą polityczną (np. utratą poparcia).

typy norm politycznych

Zwyczajowe – wynikają z tradycji politycznej. • Moralne – oparte na ocenach dobra i zła. • Programowe – wynikają z ideologii i programów partii. • Konwencjonalne – niepisane zasady „jak się robi politykę”

dunkcja nauki o polityce

Opisowa – opisuje, jak działa polityka. • Wyjaśniająca – tłumaczy, dlaczego tak działa. • Prognozująca – przewiduje skutki decyzji politycznych. • Praktyczna – pomaga podejmować lepsze decyzje polityczne. teologoczna - porzadek moralny i boski

działy używane w nauce o polityce

paychologia, ekonomia, geografia, socjologia

roznice miedzy politologią a nauką o polityce

Politologia – nauka badająca politykę. Nauka o polityce – przedmiot tych badań.

podstawowe metody rozwiazywania komfliktu

Negocjacje – strony same szukają kompromisu. • Mediacja – neutralna osoba pomaga dojść do porozumienia. • Arbitraż – decyzję podejmuje niezależny arbiter, którą strony akceptują. • Siła – wymuszanie rozwiązania przez przewagę (często ostateczność).

sensu largo czego dotyka

Relacji międzyludzkich • Interesów i potrzeb • Wartości i norm • Struktury społecznej

sensu stricto

odnosi się do konkretnych, formalnych aktów – np. ustaw,

cztery poziomy procesu decyzyjnego

Inicjowanie – pojawia się problem. 2. Formułowanie – opracowanie rozwiązań. 3. Podejmowanie – wybór decyzji. 4. Realizacja – wdrożenie i kontrola skutków.

ujecia polityki

Decyzyjna – podejmowanie decyzji. 2. Funkcjonalna – organizowanie życia społecznego. 3. Behawioralna – kształtowanie postaw i zachowań obywateli.

scharakteryzuj 3 typy dedinicji konfliktu

• Spór – łagodna sprzeczność, rozwiązywana rozmową. • Konflikt – głęboka sprzeczność, mogą wystąpić jawne działania. • Wojna – skrajna forma konfliktu, przemoc zbrojna.

co to jest decyzja polityczna

Decyzja polityczna – świadome działanie władzy w celu rozwiązania problemu publicznego. Elementy: podmiot (kto), adresat (do kogo), cel (co osiągnąć), środki (jak), skutek (rezultat).

egzekutywa= władza wykonawcza

władza wykonawcza, realizuje prawo i decyzje państwa (np. rząd, prezydent).

kohabitacja

sytuacja w systemie prezydenckim, gdy prezydent i parlament (rząd) pochodzą z różnych opcji politycznych, co wymaga współpracy mimo sprzecznych interesów.

suwerenność

najwyższa władza państwa w jego granicach, niezależność od innych państw i samodzielne podejmowanie decyzji wewnętrznych i zagranicznych.