question |
réponse |
rygor naukowy w postępowaniu diagnostycznym commencer à apprendre
|
|
zastosowanie wielu różnych źródeł danych; uwzględnianie możliwych, występujących uwarunkowań; sprawdzanie hipotez; wnioskowanie; wypracowanie całościowego rozumienia
|
|
|
diagnoza psychologiczna (rozumiana w 3 kategoriach) commencer à apprendre
|
|
jako proces; jako efekt; jako dziedzina nauki i praktyki
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
rozróżnianie, osądzanie, rozpoznanie, poznanie poprzez...
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
Ocena to coś węższego np. ocena funkcji poznawczych, objawów otępienia - wtedy nie poznajemy człowieka w całości, tylko skrawek Ocena wchodzi w skład diagnozy, ale jest pojęciem węższym np ocena funkcji wzrokowych; Diagnoza składa się z różnych ocen, ale jest czymś więcej niż prosta suma ocen, bo stara się uchwycić całość Itp
|
|
|
2 rodzaje RACZEJ w diagnozie commencer à apprendre
|
|
Pierwsze raczej - ktoś nie robił tego tak jak trzeba, robił niezgodnie z rygorem i sobie dużo dopowiedział, więc teraz wszystko się wydaje że RACZEJ TAK Drugie raczej - ostrożność w formułowaniu wniosków, więc wiemy, że może być jeszcze jakaś informacja, której nie udało nam się zdobyć. Nie mamy 100% pewności, że dana osoba taka jest, bo może czego nie wiemy, ale raczej jest jak jest
|
|
|
Asymetria relacji diagnostycznej commencer à apprendre
|
|
diagnozowany i diagnozujący różnią się zakresem praw i kompetencji; diagnosta posiada wiedzę o narzędziach, doświadczenie i warsztat diagnostyczny Diagnozowany: nie ma warsztatu, wiedzy psychologicznej, ale posiada uprzywilejowany dostęp do historii swojego życia, do wszystkich swoich emocji, wspomnień, dążeń Itp
|
|
|
różnica między badanym a diagnostą pod względem dostępu do informacji i odpowiedzialności commencer à apprendre
|
|
psycholog - odpowiedzialny żeby ten czas nie był zmarnowany; klient - odpowiedzialny żeby współpracował, otwartość i szczerość, bo psycholog pracuje na tym co dostaje
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
Diagnozowanie zawsze jest wpływaniem, samo uczestnictwo w tym procesie jest punktem wyjścia do jakiejś autorefleksji u klienta
|
|
|
na czym polega autentyczność u psychologa commencer à apprendre
|
|
może tu polegać na tym, że jak już się zaśmialiśmy to można to wyjaśnić np. “zaśmiałam się, bo to co Pan powiedział przypomniało mi o...” bo nie śmiejemy się z klienta! Poczucie odpowiedzialności z naszej strony, bo takie badanie sprawia, że klient po powrocie do domu myśli nad tymi pytaniami już sam!
|
|
|
Pytania o diagnozę psychologiczną: commencer à apprendre
|
|
KTO (psycholog); Z KIM (innymi specjalistami); KOGO (ilościowo); KOGO (jakościowo); CO (musimy/chcemy się dowiedzieć); JAK (jakie metody - dwie prawdy); KIEDY (przed/po/w trakcie/badanie podłużne); GDZIE (miejsce); DLACZEGO (cel - funkcjonalny); KOMU (kto zleca); ILE (kosztuje, czasu); SKĄD (wiedza)
|
|
|
dwie prawdy na temat metod standaryzowanych commencer à apprendre
|
|
1 - są metody, które odwołują się do populacji, wtedy nasza diagnoza zaczyna mieć podporę, TWARDA PODPORA metod diagnostycznych 2 - metody diagnostyczne są BARDZO liczne, stajemy się diagnostą od CZEGOŚ a nie od wszystkiego
|
|
|
Co składa się na EBA, 3 filary commencer à apprendre
|
|
1. Najlepsze dostępne metody udowodnione empirycznie; 2. Biegłość praktyczna diagnosty 3. Indywidualne właściwości klienta
|
|
|
Profesjonalna kompetencja diagnostyczna commencer à apprendre
|
|
umiejętność posłużenia się odpowiednimi metodami (np. wywiadem, testami, obserwacją) w celu określenia istotnych - ze względu na świadczoną usługę - właściwości danej osoby, grupy, organizacji lub sytuacji
|
|
|
Model architektury kompetencji commencer à apprendre
|
|
U podłoża jest osobowość i zdolności diagnosty; Potem są filary - wiedza, umiejętności, wartości; profesjonalne kompetencje diagnostyczne są wyżej; dach to Kompetencje w Diagnozowaniu
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
nomotetyczne + idiograficzne nomotetyczne - to co wspólne dla wszystkich; idiograficzne - dotyczy tego, co jest nieporównywalne, każdy z nas ma takie aspekty jak cechy, których nie posiada nikt inny
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
ilościowe - Pomiar liczbowy; jakościowe - Perspektywa osoby badanej, jej subiektywne doświadczenie i sposób przeżywania świata, analiza znaczeń
|
|
|
3 GŁÓWNE RODZAJE DIAGNOZY PSYCHOLOGICZNEJ commencer à apprendre
|
|
1. Interakcyjna (psychospołeczna) 2. Funkcjonalna (wielowymiarowa); 3. Nozologiczna (różnicowa)
|
|
|
DIAGNOZA NOZOLOGICZNA (różnicowa) commencer à apprendre
|
|
Najbardziej przydatna lekarzowi; punkt wyjścia do prognozy; System nozologiczny w oparciu o jednostki nozologiczne;
|
|
|
zaleta diagnozy nozologicznej commencer à apprendre
|
|
możliwość prognozowania i wprowadzania zaleceń terapeutycznych
|
|
|
błędy w diagnozie nozologicznej commencer à apprendre
|
|
reifikacja (uprzedmiotowienie); ekstremalność myślenia o pacjencie; etykietowanie (w tym efekt Rumpelstilzchena)
|
|
|
DIAGNOZA FUNKCJONALNA (wielowymiarowa) commencer à apprendre
|
|
najbardziej istotna dla psychologa; Jest to podejście HOLISTYCZNE. Patrzymy na KONTEKST; pogłębiony i bardziej wnikliwy opis problemu zjawiska w terminach wybranej koncepcji
|
|
|
DIAGNOZA INTERAKCYJNA (psychospołeczna) commencer à apprendre
|
|
model paternalistyczny (psychospołeczna); Nie chodzi o to co jest celem diagnozy, ale chodzi o SPOSÓB diagnozy; osoba badana partnerem badania; nie tworzymy bariery specjalista-pacjent
|
|
|
PROTODIAGNOZA (diagnoza potoczna) commencer à apprendre
|
|
rozpoznanie przez otoczenie społeczne - zanim ktoś pójdzie po profesjonalną diagnozę, krążą plotki
|
|
|
diagnoza funkcjonalna - MODEL HOLISTYCZNY CZŁOWIEKA. Sfery: commencer à apprendre
|
|
sfera biologiczna; sfera psychiczna; sfera społeczna; sfera noetyczna
|
|
|
model Costa i McRae - procesy dynamiczne commencer à apprendre
|
|
w całościowy sposób opisuje funkcjonowanie człowieka, kładąc duży nacisk na procesy dynamiczne zachodzące między różnymi sferami jego życia wyróżnia podstawy biologiczne, obiektywną historię, wpływy zewnętrzne
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
cechy; charakterystyczna adaptacja; historia życia zieli osobowość na trzy współzależne poziomy, które zawsze należy brać pod uwagę przy wyjaśnianiu zachowania
|
|
|
MODELE FORMALNE wnioskowania diagnostycznego commencer à apprendre
|
|
1. Modele użyteczności decyzji diagnostycznych 2. Mechaniczne (statystyczne)
|
|
|
Modele użyteczności decyzji diagnostycznych commencer à apprendre
|
|
kalkulacja kosztów i zysków płynących z zastosowania danej procedury w porównaniu z innymi; ocenia się: trafność, rzetelność, pracochłonność, korzyści (czyli jak zrobić coś najprościej, najkrócej jak się da, ale tak żeby to zrobić dobrze
|
|
|
modele Mechaniczne (statystyczne) commencer à apprendre
|
|
1. regresyjny (matematyczny) 2. aktuarialny
|
|
|
regresyjny (matematyczny) commencer à apprendre
|
|
odnoszą się bezpośrednio do pewnych udokumentowanych pomysłów teoretycznych Można ocenić na ile osoba ma wystarczająco dużo motywacji (M), lub na ile atrakcyjny jest cel M=f (W,P) (W/P = 0 to M = 0); ocena czy jakiś styl wychowawczy ma w ogóle szansę rokować u jakiegoś dziecka; są to wzory przewidujące cos
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
lista pewnych symptomów i czynników, które mogą przewidzieć pewne zjawisko, np. ryzyko ponownej przemocy domowej np. VRAG (przewodnik do oceny ryzyka ponownej przemocy u przestępców)
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
Uzmysławiają nam ile kroków musimy przejść zanim spotkamy się z osobą badaną, zawierają informacje co się dzieje długo przed diagnoza, co się dzieje po diagnozie i kiedy można uznać proces za skończony
|
|
|
Procedura 5 kroków (T. Szustrowa) commencer à apprendre
|
|
1. Określenie celu badania 2. Wybór orientacji teoretycznej 3. Sformułowanie pytań i hipotez diagnostycznych 4. Dobór wskaźników 5. Operacjonalizacja wskaźników za pomocą konkretnych procedur diagnostycznych Nie mówi co się dzieje przed diagnoza i po tym co się dzieje po stworzeniu tego planu
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
1. Zbieranie danych wyjściowych 2. Formułowanie hipotez cząstkowych 3. Konfrontowanie hipotez cząstkowych z danymi i ich ocena 4. Formułowanie hipotez ogólnych 5. Konceptualizacja ogólnego modelu zachowania 6. Podstawienie do ogólnego modelu konkretnych wartości zmiennych sytuacyjnych 7. przewidywanie zachowania w różnych kontekstach i podejmowanie ostatecznych decyzji wynikających z procesu diagnozy psychologicznej
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
1. Etap prediagnostyczny 2. Badanie diagnostyczne (cały model szustrowej) 3. Opis i Interpretacja 4. Interwencja (komunikowanie diagnozy jako minimalna interwencja na koniec ewentualny powrót do wcześniejszych etapów procesu
|
|
|
Model GAP - Europejskiego Stowarzyszenia Diagnozy Psychologicznej commencer à apprendre
|
|
1. Analiza przypadku 2. Organizowanie i raportowanie wyników 3. Planowanie interwencji 4. Ocena interwencji i odroczone badanie kontrolne (follow-up) Jeśli diagnoza nie doprowadziła do zmiany to nie możemy twierdzić, że diagnoza była trafna, model GAP podkreśla że diagnoza była dobra jeśli co się zmieniło; Diagnoza nie kończy się wraz z pieczątką! Oceniamy interwencję i naszą diagnozę
|
|
|
Konceptualizacja przypadku commencer à apprendre
|
|
polega na ustaleniu przypuszczalnych związków pomiędzy różnymi zaobserwowanymi faktami i sformułowaniu hipotez dotyczących psychologicznych mechanizmów i ich powstawania i utrzymywania się
|
|
|
raport krótki - co zawiera commencer à apprendre
|
|
(1-3 str): kluczowe informacje syntetyczne (najczęściej)
|
|
|
raport standardowy - co zawiera commencer à apprendre
|
|
(2-10 str) zawiera wszystki informacjie (cel, okoliczności, narzędzia, informacje ogólne, wyniki badań, wnioski, zalezenia)
|
|
|
raport obszerny - co zawiera commencer à apprendre
|
|
(do ... dziesięciu str) zawiera wszysko co standardowy + cytaty z wypowiedzi i pogłębione wszystko
|
|
|
efekt Barnuma/Forera/horoskopowy commencer à apprendre
|
|
informacja jest na tyle ogólne, ze w jakimś sensie każdy jest się w stanie z każdą informacja utożsamić
|
|
|
czego nie mówić przy udzielaniu informacji zwrotnych commencer à apprendre
|
|
nie radzić; nie oceniać; nie interpretować; nie uświadamiać; nie etykietować; nie tworzyć problemów; nie forsować własnych wniosków
|
|
|
co robić przy udzielaniu informacji zwrotnych commencer à apprendre
|
|
słuchać (niech klient decyduje o sobie); parafrazować; podsumowywać słowa klienta; akceptować samoświadomość klienta; akceptować złożoność klienta; pozostawić klientowi wolność decydowania o czym chce wiedzieć
|
|
|
Psychometryczne własności testów psychologicznych commencer à apprendre
|
|
Standaryzacja; Obiektywność; Trafność; Rzetelność; Normalizacja
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
Czy teoria lub technika stanowiąca podstawę dowodu jest sprawdzalna; Czy została poddana tak zwanej ślepej recenzji (peer review)?; Czy dana teoria lub technika jest ogólnie akceptowana przez odpowiednie środowisko naukowców psychologów praktyków?
|
|
|
KLASYFIKACJE METOD I TECHNIK W DIAGNOZIE PSYCHOLOGICZNEJ commencer à apprendre
|
|
względu na formę badania (test, wywiad, obserwacja, q-sort itp); ze względu na przedmiot badania (pomiar); ze względu na cel badania
|
|
|
techniki diagnostyczne z obszaru neuropsychologii, szeroko rozumianej medycyny commencer à apprendre
|
|
Stosowane w tych obszarach metody i techniki diagnostyczne nie są jednak formalnie zaliczane do metod i technik diagnozy psychologicznej, której poświęcony jest ten przedmiot (stąd też ich brak w klasyfikacjach przedstawionych na poprzednich slajdach). Niektóre z nich (np. narzędzia do oceny neuropsychologicznej) są omawiane na innych przedmiotach (głównie specjalizacyjnych).
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
klasyczne Moreno/technika 360* - pozwala diagnozować system polega na dokonywaniu przez osoby badane wyborów pozytywnych i (lub) negatywnych (odrzuceń) spośród członków określonej grupy ze względu na podane przez diagnostę kryterium; Każdy pracownik ocenia każdego
|
|
|
kwestionariusze - jednowymiarowe commencer à apprendre
|
|
nazywamy je skalami; Narzędzie jednorodne; Pozycje powinny być wysoko skorelowane i wzajemnie wymienne
|
|
|
kwestionariusz - wielowymiarowe commencer à apprendre
|
|
nazywamy je inwentarzami; Narzędzie heterogeniczne; Pozycje nie mogą być: wysoko skorelowane i wzajemnie wymienne Podskale w inwentarzach to tak naprawdę skale. (mierzą co innego, ale potocznie nazywamy to podskalami)
|
|
|
Skala Samooceny SES (Rosenberg) commencer à apprendre
|
|
Mierzy samoocenę globalną jako cechę; wysoka samoocena = jestem wartościowym człowiekiem; niska samoocena = odrzucanie własnego Ja specyfiką SES jest to, że rekodujemy w nim odpowiedzi wprost, a nie wspak jak w większości przypadków; korelacje + zdrowie fizyczne, brak zahamowań seksualnych, ekstrawersja; na - neurotyczność
|
|
|
Wielowymiarowy kwestionariusz samooceny MSEI - O'Brien, Epstein commencer à apprendre
|
|
Mierzy rożne składowe samooceny i składa się z 116 pozycji testowych; ma 11 skal - 2 skale kontrolone, 1 skala ogólnego poziomu samooceny, 8 skal dotyczących komponentów szczegółowych
|
|
|
najważniejsze inwentarze osobowości w Polsce commencer à apprendre
|
|
NEO-FFI; NEO-PI-R; EPQ-R; EPQ-R(S); ACL; FCZ-KT; MMPI-2
|
|
|
Lista przymiotnikowa ACL - Gough commencer à apprendre
|
|
Do badania różnych cech osobowościowych; zawiera 300 przymiotników; 37 skal w 5 grupach: skale potrzeb, tematyczne, predyspozycji, analizy transakcyjnej, kontrolne ACL można również stosować do badania: archetypów kulturowych, stereotypów (opis grup społecznych) struktury Ja (np. rozbieżności między Ja idealnym a realnym), obiektywności samowiedzy, postaci historycznych
|
|
|
Minnesocki Wielowymiarowy Inwentarz Osobowości MMPI-2 - Butcher, Graham, Ben-Porath, Tellegen, Dahlstrom commencer à apprendre
|
|
Test konstrukcji empirycznej: U podloža Jego konstrukcji nie leży teoria, lecz pytanie: jakie zachowania są symptomami zaburzeń i jak się grupują; 121 skal; Jeden i ten sam item wchodzi w skład wielu różnych skal Nie mierzy bezpośrednio jednostek nozologicznych, wspiera diagnozę nozologiczną, ale jest narzędziem diagnozy funkcjonalnej; Nie wystarczy wiedzieć, co mierzą skale, ważne są wzajemne powiązania między nimi (interpretacja profilowa)
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
|
|
|
inwentarze zainteresowań zawodowych commencer à apprendre
|
|
|
|
|
Inwentarze stylów radzenia sobie ze stresem commencer à apprendre
|
|
|
|
|
inwentarze relacji rodzinnych commencer à apprendre
|
|
|
|
|
inwentarz kompetencji społecznych commencer à apprendre
|
|
|
|
|
inwentarz inteligencji emocjonalnej commencer à apprendre
|
|
|
|
|
Inwentarz Stanu i Cechy Lęku STAI - spielberger, Gorsuch, Lushene commencer à apprendre
|
|
mierzy lęk jako stan oraz ceche (2 skale) - nie można łączyć; do badania młodzieży i dorosłych, zdrowych i chorych, wojskowych Istnieje wersja dla dzieci (STAIC; autorzy: O'Brien i Epstein, polska adaptacja: Fecenec), o założeniach teoretycznych i konstrukcji podobnych do STAI.
|
|
|
Wielowymiarowy Kwestionariusz Preferencji WKP - matczak, jaworska commencer à apprendre
|
|
Test zainteresowań zawodowych; mówi o preferowanych przez badanego warunków pracy; Test pomocny w doradztwie zawodowym (normy dla młodzieży i dorosłych) Wynikiem w WKP jest sugestia konkretnego(ych) zawodu(ów), który(e) najlepiej odpowiadają zainteresowaniom osoby badanej
|
|
|
Kwestionariusz Radzenia Sobie w Sytuacjach Stresowych CISS - endler i parker commencer à apprendre
|
|
5 skal mierzących style radzenia sobie ze stresem (SSE; SSZ; SSU - ACZ i PKT)
|
|
|
Kwestionariusz Relacji Rodzinnych KRR - Plopa, Połomski commencer à apprendre
|
|
do badania relacji rodzinnych w percepcji młodych ludzi (15-20 lat) - czyli dzieci oceniają wyobrażenia przydatny dla psychologów zajmujących się problematyką rodziny i relacji w rodzinie
|
|
|
Kwestionariusz Komunikacji Małżeńskiej KKM - Plopa commencer à apprendre
|
|
oceny zachowań komunikacyjnych własnych oraz partnera/ partnerki na 3 wymiarach: wsparcie, zaangażowanie i deprecjacja
|
|
|
Test Stosunków Rodzinnych TSR - Bene. Anthony commencer à apprendre
|
|
bada emocje dziecka wobec jego rodziny; wersja dla par małżeńskich bada relacje pomiędzy małżonkami oraz ich uczucia kierowane do dzieci przydatny gdy chcemy badać postrzeganie rodziny przez dziecko; łączy techniki projekcyjne z testami psychometrycznymi; oparty na nietypowej metodzie - te kartoniki
|
|
|
Profil Kompetencji Społecznych PROKOS - Matczak, Martowska commencer à apprendre
|
|
90 itemów (60 diagnostycznych i 30 buforowych; ma 5 podskal - kompetencje asertywne (A); kompetencje kooperacyjne (K); zaradność społeczna (Z); kompetencje towarzyskie (T); kompetencje społecznikowskie (S) mężczyźni: wyższe wyniki w A, T i ogólnym; niewielkie korelacje z wiekiem; brak korelacji z wykształceniem, miejscem zamieszkania
|
|
|
kompetencje asertywne (A): commencer à apprendre
|
|
wywieranie wpływu, wyrażanie sprzeciwu, autoprezentacja
|
|
|
kompetencje kooperacyjne (K): commencer à apprendre
|
|
zręczność interpersonalna, harmonijna współpraca i troska o innych, łagodzenie konfliktów
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
wyjednywanie czegoś, proszenie o pomoc, egzekwowanie poleceń
|
|
|
kompetencje towarzyskie (T): commencer à apprendre
|
|
nawiązywanie i podtrzymywanie nieformalnych kontaktów, “uatrakcyjnianie” sobą spotkań, radzenie z ekspozycją społeczną
|
|
|
kompetencje społecznikowskie (S): commencer à apprendre
|
|
zakorzeniona w systemie wartości zdolność organizowania działań zmierzających do realizacji potrzeb innych osób
|
|
|
Kwestionariusz Inteligencji Emocjonalnej INTE - Schutte, Malouff, Hall, commencer à apprendre
|
|
teoria inteligencji emocjonalnej Saloveya i Mayera; 3 wskaźniki - ogólny; zdolność do wykorzystywania emocji do wspomagania myślenia i działania; rozpoznawanie emocji
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
brak związków z inteligencją płynną i skrystalizowaną; dodatnie związki z satysfakcją z życia (SWLS), ciepłem w rodzinie pochodzenia, kompetencjami społecznymi ujemne związki z lękiem (mierzonym za pomocą STAI), depresją, nieprzystosowaniem w RISB, kontaktami wirtualnymi; wyższe wyniki uzyskują m.in. aktorzy, pielęgniarki
|
|
|
Test Orientacji Życiowej LOT-R Scheier, Carver, Bridges commencer à apprendre
|
|
mierzy dyspozycyjny optymizm/pesymizm; korelacje + samoocena, skłonność do przeżywania pozytywnych emocji i koncentracji na nich, SSZ; na - lęk (STAI)
|
|
|
Skala Satysfakcji z Życia SWLS - Diener, Emmons, Larson, Griffin commencer à apprendre
|
|
mierzy ogólną jakość życia odniesioną do wybranych przez osobą badaną kryteriów u osób zdrowych i chorych; korelacje + samoocena, pesymizm, - neurotyczność
|
|
|
Skala Uogólnionej Własnej Skuteczności GSES (oparte na teorii Bandury) - Schwarzer, Jerusalem, Juczyński commencer à apprendre
|
|
mierzy siłę ogólnego przekonania jednostki o skuteczności radzenia sobie z trudnymi sytuacjami i przeszkodami (do badania zdrowych i chorych osób dorosłych) istnieją normy dla populacji ogólnej oraz 7 grup klinicznych (diabetycy, dializowani, mężczyźni po zawale, stwardnienie rozsiane, kobiety w ciąży powikłanej, menopauza, mastektomia)
|
|
|
Skala Wartości Rokeacha RVS - Rokeach commencer à apprendre
|
|
rangowa skala pomiarowa (badany szereguje wartości wg ich ważności); niemożliwa normalizacja oraz policzenie Alfy Cronbacha; Porównuje się podobieństwo ważności poszczególnych wartości (lub hierarchii wartości) danej osoby wartości ostateczne i wartości instrumentalne
|
|
|
wartości i instrumentalne w skali RVS commencer à apprendre
|
|
takie, które ułatwiają osiągnięcie wartości ostatecznych; dzielą się na: wartości moralne dotyczące sposobów działania - niewłaściwe postępowanie wywołuje wyrzuty sumienia lub poczucie winy z powodu czynienia zła (np. odpowiedzialny) wartości kompetencyjne - nie odnoszą się do moralności, ale ich naruszenie wywołuje poczucie wstydu z powodu własnej nieudolności (np. ambitny)
|
|
|
wartości ostateczne w skali RVS commencer à apprendre
|
|
takie, do których dążymy; dzielą się na: wartości osobiste - np. wewnętrzna harmonia, wygodne życie; wartości społeczne - np. dojrzała miłość, równość
|
|
|
Wykonawczy Test Rozumienia Emocji (TRE) - Matczak, Piekarska commencer à apprendre
|
|
test nie kwestionariusz; teoria inteligencji emocjonalnej Saloveya i Mayera; mierzy zdolność rozumienia emocji (za wskaźnik przyjęto wiedzę emocjonalną) Test wykonawczy to znaczy, że posiada zadania zamknięte, oparte na materiale werbalnym. Zadania które można wykonać prawidłowo lub nie Klucz został stworzony przez specjalistów w dziedzinie wiedzy o emocjach, w oparciu o teorie
|
|
|
metody samoopisowe (kwestionariusze) vs próby zadaniowe (testy wykonawcze) commencer à apprendre
|
|
|
|
|
testy inteligencji bez obciążeń kulturowych commencer à apprendre
|
|
RAVEN 2 - od 6 do 79 lat; LEITER 3 - od 3 do 70+ lat testy, które posiadają skale werbalne są obciążone kulturowo
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
5 skal; wskaźniki IQ; test stosuje się, gdy zachodzi podejrzenie, że rozwój nie jest w pełni typowy test precyzyjnie różnicujący stopnie niepełnosprawności intelektualnej
|
|
|
Skale inteligencji Wechslera commencer à apprendre
|
|
WAIS-R(PL) dla dorosłych i późnej młodzieży; WISC-R dla dzieci i wczesnej młodzieży następca WISC V nowość! może być stosowany przy diagnozowaniu niepełnosprawności w stopniu lekkim i umiarkowanym
|
|
|
APIS-Z(r) oraz APIS-P(R) - Ciechanowicz, Jaworowska, Matczak, Szustrowa, Szuster, Wrocławska-Warchała commencer à apprendre
|
|
baterie zawierają 8 testów inteligencji mierzą 4 typy zdolności: abstrakcyjno-logiczne; werbalne; wzrokowo-przestrzenne; społeczne; wyniki wysoko korelują z ocenami szkolnymi; APIS-P(R) jest prostszą do przeprowadzenia wersją APIS-Z(R)
|
|
|
Dziecięca Skala Rozwojowa DSR - Matczak, Jaworowska, Ciechanowicz, Fecenec, Stańczak, Zalewska commencer à apprendre
|
|
Skala Wykonaniowa (do pomiaru zaburzeń i opóźnień w rozwoju, słabych i mocnych stron funkcjonowania intelektualnego): Skala Obserwacyjna (do pomiaru temperamentu): (do badania dzieci od 2 mż do 3 rż)
|
|
|
Dziecięca Skala Rozwojowa DSR Plus - Fecenec, Wujcik commencer à apprendre
|
|
daje więcej możliwości interpretacji wyników; pozwala na niezależną oceę sprawności motorycznej ręki; ogólną ocenę poziomu rozwoju
|
|
|
Test Matryc Ravena - Raven commencer à apprendre
|
|
test inteligencji płynnej: nie mierzy inteligencji skrystalizowanej
|
|
|
Leiter-3 Międzynarodowa Wykonaniowa Skala Leitera (najnowsza wersja z 2019 roku) - Roid, Miller, Pomplun, Koch commencer à apprendre
|
|
Jeden z nielicznych testów umożliwiających śledzenie postępu (Nie tylko postępu, ale i zmian regresywnych) w zakresie zdolności poznawczych zachodzących wraz z wiekiem lub dzięki specjalnym oddziaływaniom edukacyjnym lub terapeutycznym wyniki są wrażliwe nawet na niewielkie zmiany, które stopniowo zachodzą w toku rozwoju, ale nie wpływają wymiernie na zmianę IQ
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
Bateria Poznawcza; Bateria uwagi i pamięci; Skale obserwacyjne
|
|
|
Rysunkowy Test Twórczego Myślenia TCT-DP - Urban i Jellen commencer à apprendre
|
|
zadaniem badanego jest dokończenie rysunku, którego zaczątek stanowią kwadratowa rama i elementy graficzne; obliczany wynik ilościowy i odnoszony do norm; głównie do badania młodzieży
|
|
|
Test Sortowania Kart z Wisconsin WCST - Heaton, Chelune, Talley, Kay, Curtiss commencer à apprendre
|
|
Służy do pomiaru funkcji wykonawczych rozumianych jako funkcje nadzorcze, kontrolujące i kierujące poznawczą aktywnością człowieka; Mimo krytyki, WCST ma wielu zwolenników i jest wykorzystywany m.in. w diagnozie neuropsychologicznej do wykrywania specyficznych deficytów poznawczych
|
|
|
MINIMENTAL - Krótka Skala Oceny Stanu Umysłowego (MMSE) - Folstein, Folstein, Fanjiang commencer à apprendre
|
|
kliniczna skala do badania zaburzeń w funkcjonowaniu poznawczym (otępienia i inne zaburzenia poznawcze Osoba, które nie ma problemu (rozwijające się procesy otępienne) powinien bez problemu to rozwiązać
|
|
|
CENTRUM ROZWOJU (development center, DC) commencer à apprendre
|
|
Ogólna nazwa różnych oddziaływań diagnostycznych mających na celu pomiar kompetencji (np. zawodowych) w formie warsztatu/symulacji DC jest formą tzw. oceny zintegrowanej (assessment center, AC) i składają się na nie zadania podlegające ocenie oraz zadania buforowe, które nie są oceniane.
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
Współzależność między otwieraniem się badanego i psychologa Jeżeli psycholog wykazuje do pewnego stopnia otwartą postawę - cierpliwość, empatia, wybaczanie, czasem nawet odwoływanie się do swojego doświadczenia (głównie żeby podkreślić, że jakieś zachowanie jest normalne) to pozwala to stworzyć postawę otwartości
|
|
|
Behawioralne potwierdzenie commencer à apprendre
|
|
Przekonania badacza nt. badanego mogą prowadzić do zachowań z nimi zgodnych (rosenberg, rosenthal; wymiana sygnałów) np. badany zachowuje się np. jak introwertyk lub ekstrawertyk w zależności od oczekiwań
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
Na ile zachowanie obserwowane w trakcie badania jest podobne do tego jak osoba zachowuje się w prawdziwym życiu
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
zrozumieć, czy to co mierzymy, odzwierciedla dobrze dany konstrukt. Bo może okazać, że mierzymy coś innego niż nam się wydaje
|
|
|
obserwacja Uczestnicząca vs nieuczestnicząca commencer à apprendre
|
|
Uczestnicząca - jeśli psycholog wchodzi w jakąkolwiek interakcję z osobą badaną
|
|
|
obserwacja Jawna vs ukryta commencer à apprendre
|
|
Jawna kiedy osoba wie, że jest obserwowana; Z reguły obserwacja ukryta jest nieetyczna
|
|
|
obserwacja Bezpośrednia vs pośrednia commencer à apprendre
|
|
Jeśli jesteśmy świadkami zachowania to jest to obserwacja bezpośrednia; Jeśli czytamy arkusz testowy osoby to obserwacja pośrednia (po np. widzimy, że osoba dociskała długopis)
|
|
|
Profesjonalna kompetencja komunikacyjna commencer à apprendre
|
|
umiejętność posługiwania się aktami mowy w sposób zgodny z wiedzą psychologiczną i profesjonalnymi standardami, w celu jak najlepszego przeprowadzenia badania, z uwzględnieniem specyficznego charakteru sytuacji i indywidualności konkretnej osoby badanej Przydatne w diagnozie psychologicznej, a szczególnie w wywiadzie
|
|
|
Profesjonalna kompetencja komunikacyjna w ramach diagnozy commencer à apprendre
|
|
umiejętność skonstruowania pytania optymalnego w danym kontekście i dla danej osoby badanej. Umiejętność ta obejmuje zdolność przewidywania, jak takie lub inne pytanie może zostać odebrane w konkretnej sytuacji
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
ogniskowanie; prośba o rozwinięcie jakiegoś tematu
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
Odzwierciedlenie uczuć bez ich oceny i zmiany; Podsumowanie; Interpretacja; Konfrontacja
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
milczenie; intelektualizacja; zmiana semantycznej głębokości wypowiedzi; zmiana sposobu mówienia; somatyzacja; atak; świadome kłamstwo; otwarta odmowa
|
|
|
Techniki radzenia sobie z oporem commencer à apprendre
|
|
milczenie; zmiana pytania; przeformułowanie pytania; komunikat o dostrzeganej trudności; parafraza; udzielanie dodatkowych informacji; prośba o konkretyzacje; przyczółek; informacja, że dana informacja jest kluczowa
|
|
|
jakie nie powinny być pytania commencer à apprendre
|
|
sugerujące, zagrażające, oceniające
|
|
|
Pytania analityczne vs doświadczeniowe commencer à apprendre
|
|
Analityczne - Jak zazwyczaj spędza pan wolny czas (dobre jeżeli osoba jest szczera, nie boi się, więc jak będzie ostatnio jakaś zmiana, to jej nie pominie); Pytamy o skrypty Doświadczeniowe - pytamy np. co ostatni weekend, pytamy o konkret; Pytamy o sceny
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
co osoba mówi, co Ty myślisz, co osoba robi (jej zachowanie) - (3 kolumny) Rzeczy w jednej linijce dzieją się jednocześnie.
|
|
|
METODA DIAGNOSTYCZNA - EKSPERYMENT DIAGNOSTYCZNY (OPERACJONALIZACJA) - profesor lewicki rozwijał tę metodę commencer à apprendre
|
|
Pozwala wyciągać wnioski o związkach przyczynowo-skutkowych; W eksperymencie diagnostycznym może uczestniczyć jedna osoba; Jest tu powtarzany pomiar; Tworze 2 sytuacje, aranżuje je, w których ta osoba może jakoś się zachować i je umiejętnie wplotę w spotkanie i te dwie sytuacje różnić się będą tylko jednym szczegółem. To wtedy będę mógł stwierdzić, że rzeczywiście coś ma wpływ na zachowanie tej osoby
|
|
|
METODA Q-SORT (Metodologia Q/technika Q/Q-sort/Q) commencer à apprendre
|
|
Zbiór metod, filozofia prowadzenia badania; Polega na układaniu przez badanego pozycji testowych w taki sposób, by powstał wierny (jego zdaniem) opis przedmiotu badania (np. osoby) stanowiący uporządkowana kompozycje wszystkich pozycji testowych wizualnie przypominająca odwrócony o 180% rozkład normalny (t-studenta), złożony z określonej przez badacza liczby kolumn o różnej pojemności; Celem jest znalezienie tego co najbardziej i najmniej charakterystyczne
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
W obliczu postrzeganej przez osobę badaną równoważności kilku pozycji testowych, może być ona zmuszona do różnicowania ich trochę na siłę
|
|
|
O co należy zadbać prowadząc badanie Q commencer à apprendre
|
|
Sortowanie można przeprowadzić na dwa sposoby, tj. wykorzystując pomoce papierowe lub komputer; Badany powinien mieć zapewnione komfortowe warunki pracy, takie jakie jak cisza i prywatność Czas wykonania nie jest w żaden sposób ograniczony
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
Do pomiaru jednego obrazu; Do pomiaru rozbieżności/zgodności dwóch (i więcej) obrazów
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
Techniki macierzowe umożliwiają ocenę każdej spośród pozycji testowych (itemów) na więcej niż jednym wymiarze; mamy kilka skal dla jednej pozycji (jedna pozycja mierzy kilka rzeczy, jest wielokrotnego użytku)
|
|
|
Metoda konfrontacji ze sobą - Hermans (chodzi o pogłębienie wglądu osoby commencer à apprendre
|
|
Metoda konfrontacji z sobą to wielorazowa, diagnostyczno terapeutyczna metoda bazująca na założeniu, że człowiek posiada zdolność do autorefleksji i dzięki interakcjom (z sytuacją, z terapeutą) może świadomie zmieniać sposób interpretacji własnego doświadczenia, polepszając własną adaptację
|
|
|
wartościowanie w metodzie konfrotnacji ze sobą commencer à apprendre
|
|
Dla każdego wartościowania można określić tzw wzorzec afektywny na podstawie uczuć przeżywanych przez osobę w związku z doświadczeniem osobistym, którego wartościowanie dotyczy. Na ten wzorzec składają się Stopień nasilenia motywów podstawowych (Umacnianie siebie; kontakt z innymi i światem) oraz Stopień zaspokojenia motywów podstawowych określany przewaga stanów emocjonalnych (pozytywnych i negatywnych)
|
|
|
Funkcje Metody Konfrontacji z Sobą commencer à apprendre
|
|
eksplorująca; aktywizująca; oceniająca
|
|
|
Ograniczenia Metody Konfrontacji z Sobą commencer à apprendre
|
|
Niska użyteczność w depresji endogennej, u osób o niskiej motywacji do samopoznania lub zmiany; Czasochłonność; efekt znudzenia metodą; Niepolecana dla osób o zewnętrznej lokalizacji kontroli
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
dążą do rozpoznania działających w osobowości sił i procesów dynamicznych, klasycznie określanych jako potrzeby, konflikt, motywy, aktywność ego, wzorce doświadczania, mechanizmy obronne
|
|
|
5 rodzajów zadań w technikach projekcyjnych commencer à apprendre
|
|
skojarzenia; selekcja; uzupełnianie; tworzenie; ekspresja
|
|
|
Stopnie strukturalizowania działania osoby badanej commencer à apprendre
|
|
zadania niestrukturalizowane (np. test rorschacha; zadania częściowo ustrukturalizowane (np. test TAT); zadania ustrukuralizowane (np. RISB)
|
|
|
3 podejścia w interpretacji rysunku projekcyjnego: commencer à apprendre
|
|
Impresyjne (niedopuszczalnie obecnie - niezgodne z EBA); Skupione na oznakach; Całościowe tylko całościowe podejście współcześnie uznaje się za dopuszczalne w diagnozie psychologicznej, pozostałe nie spełniają standardów naukowych EBA
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
do diagnozy relacji i konfliktów w rodzinie
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
do diagnozy osobowości i psychopatologii
|
|
|
Test Apercepcji Tematycznej TAT commencer à apprendre
|
|
do diagnozy osobowości: funkcjonowania id, ego, superego, mechanizmów obronnych, potrzeb, konfliktów wewnętrznych (intrapersonalnych) i interpersonalnych. wersje TAT, CAT-H, CAT-A, CAT-S
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
ilustracje przedstawiające sytuacje, których bohaterowie są zwierzątka - dla młodszych dzieci ujawnieniu konfliktów typowych dla wieku dziecięcego np. lęki wczesnodziecięce, wyobrażenia co robią rodzice gdy są sami, obcowanie z rówieśnikami
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
|
|
|
|
commencer à apprendre
|
|
analogiczne ilustracje z ludźmi - dla starszych dzieci
|
|
|
Krytyka: technik projekcyjnych commencer à apprendre
|
|
oparte na trudno weryfikowalnych teoriach; trudno ocenić ich trafność i rzetelność; interpretacja jest podana na subiektywne wrażenia diagnosty; uwikłane w problemy z standaryzacją; oskarżane o, patologizację” badanych
|
|
|
5 sytuacji kiedy warto stosować testy projekcyjne commencer à apprendre
|
|
|
|
|